Noter: Güvence mi, Gizli Ortak mı?*
Noter: Güvence mi, Gizli Ortak mı?*
Gökalp Şentürk
gokalpsenturk@gmail.com -
*Noter: Güvence mi, Gizli Ortak mı?*
Türkiye’de bir araba almak istiyorsun…
Paran hazır.
Kararın net.
İşlem basit.
Ama önüne bir kapı çıkıyor:
Noter.
Soruyorum:
Neden?
İki insan anlaşmış.
Ekspertiz yapılmış.
Para hazır.
Ama devlet diyor ki:
“Dur! Bir de araya ben koyduğum sistemi besle.”
Bugün ikinci el bir araç satışı için
3 bin… 5 bin… hatta 6 bin liraya kadar para ödüyorsun.
Devletin aldığı vergiye eyvallah.
Ama…
Notere ödediğin “hizmet bedeli” nedir?
Hangi hizmet?
Kağıda bakıp mühür basmak mı?
Bakın mesele para değil.
Mesele mantık.
Bugün bankadan tek tuşla milyonlar gönderiyoruz.
Kimlik doğrulama var.
Güvenlik var.
Ama iş araç satışına gelince:
“Noter şart.”
Neden?
Çünkü sistem vatandaşına güvenmiyor.
Çünkü sistem hâlâ eski Türkiye refleksiyle çalışıyor.
Oysa çözüm ortada:
Alıcı ve satıcı bir kafede otursun.
Satıcı e-Devlet’ine girsin.
Borç varsa ödesin.
Para hesabına geçince…
“SATIŞI ONAYLA” butonuna bassın.
Bitti.
Bu kadar basit bir işlemi bile
bir kuruma, bir aracıya, bir masrafa bağlamak…
Bu sistem değil.
Bu alışkanlık.
Ve bu alışkanlık…
Milletin cebini kemiriyor.
Gelelim imza meselesine…
Kendi imzan için bile notere gidiyorsun.
650 liradan başlıyor, 2000 liraya kadar çıkıyor.
Soruyorum:
Benim imzam bana ait değil mi?
Devlet bunu e-Devlet üzerinden tanıyamıyor mu?
Yetmiyor…
Her sene muhasebe defteri tasdiki.
Bir kağıt.
Bir onay.
Bir imza.
Ama faturası?
Katlanarak büyüyor.
Noter alıyor.
Muhasebeci alıyor.
Ortada üretim yok.
Ama para gidiyor.
Şimdi gelelim en kritik meseleye…
“Hani noter güvenceydi?”
Anlatılan masal bu.
Ama gerçek başka.
Araç kiraya veriliyor.
Dolandırıcı vekalet çıkarıyor.
Aracı satıyor.
Hem de nerede?
Noterde.
İnsanın aklına şu geliyor:
“Demek ki noter satışı iptal eder, aracı geri verir.”
Ama cevap ne?
“E ne yapalım?”
Bu kadar.
Yani noter var…
Ama sorumluluk yok.
İşlem var…
Ama güvence yok.
Parayı alıyor…
Ama risk sana ait.
Şimdi soruyorum:
Bu mu güvenlik?
Yoksa bu…
Vatandaşın cebine ortak olmuş bir düzen mi?
Artık açık konuşalım:
Birçok noter işlemi e-Devlet’e taşınabilir.
Devlet vergisini alsın.
Ama aracıları kaldırsın.
Çünkü güçlü devlet şunu yapar:
Vatandaşını sömürmez…
Onu rahatlatır.
Bugün mesele noter değildir.
Mesele şudur:
Devlet vatandaşına güvenecek mi, güvenmeyecek mi?
Eğer gerçekten dijital Türkiye diyorsak…
Eğer gerçekten reform diyorsak…
İlk yapılacak iş bellidir:
Bu hantallığı bitirmek.
Çünkü artık millet şunu soruyor:
Noter bir güvenlik sistemi mi…
Yoksa bizim gizli ortağımız mı?
Strateji Uzmanı Gazeteci Yazar
Gökalp Şentürk
